· · · Repository Hydraulic Engineering Reports

De Kaderrichtlijn Water heeft tot doel de oppervlaktewateren –waaronder ook overgangswater en kustwater- en het grondwater in de Europese Unie te beschermen en te verbeteren en het duurzaam gebruik van water te bevorderen. De doelstellingen van de Kaderrichtlijn Water moeten op 22 december 2015 zijn bereikt. Deze termijn kan onder bepaalde voorwaarden worden verlengd met maximaal twee periodes van zes jaar. De uiterste datum komt daarmee op 2027. De Kaderrichtlijn Water geeft voor alle landen in de Europese Unie een kader voor de bescherming en verbetering van de kwaliteit van het grond- en oppervlaktewater en van de kwantiteit van het grondwater. De richtlijn moedigt alle belanghebbenden aan om actief deel te nemen aan activiteiten om in ieders belang een goede waterkwaliteit te realiseren. Het voorliggende stroomgebiedbeheerplan Maas geeft onder andere een beschrijving van dit stroomgebied, de doelen voor de oppervlakte- en grondwaterlichamen en een samenvatting van de maatregelen die genomen gaan worden.

Deltares is door de Waterdienst gevraagd een hoogwaterbericht te schrijven voor de hoogwaters op de Maas in november 2010 en januari 2011 en het hoogwater op de Rijn in januari 2011. Het voorliggende document bevat deze hoogwaterrapportage. De rapportage is vooral beschrijvend en bedoeld om het hoogwater te documenteren.

Nadat de Rijn op 20 December 1919 tot even beneden den middelbaren zomerstand 1901-1910 (M.R.) was gedaald vertoonde zich op die rivier een sterke en vrij snelle was, waardoor het water te Keulen tot 6m +M.R. bij het einde van het jaar steeg. In de daarop volgende 11 dagen daalde de waterstand tot 1.5m +M.R. om daarna in 5 dagen weder te rijzen tot den zeer hoogen stand van 7m +M.R. Door een aanvankelijk sterken later flauweren val liep de stand weder terug tot 1.5m +M.R. op 30 Januari. Ook op de Maas vertoonden zich twee dicht op elkaar volgende sterke wassen. Bij den aanvang van den eersten was op 19 december stond het water te Maastricht op ruim 1m +M.R. en steeg het in 6 dagen tot 4.37m +M.R.; in de daaropvolgende 9 dagen bleef de stand steeds hoger dan 4m +M.R. en daalde toen tot ongeveer 2m +M.R. op 10 Januari 1920. De tweede was trad op laatsgenoemde datum in waarbij het water oplied tot 4.94m +M.R. op 15 Januari. Het water daalde daarna dadelijk en was op 29 Januari tot ongeveer 2m +M.R. weggevallen. Bij den tweeden was op Rijn en Maas werden de hoogst bekende waterstanden bij open rivieren overtroffen te Keulen met 7 cm en te Maastricht met 2 cm. De rivieren waren ijsvrij.

Voor het bepalen van de hoogte van de maatgevende afvoer bestaat geen unieke werkwijze. In de genoemde rapportages worden verschillende aanpakken gepresenteerd, voortbordurend op de methode die is gevolgd door de Commissies Boertien I en Boertien II. In het voorliggende onderzoek zijn nieuwe methodieken voor de bepaling van de golfvorm ontwikkeld en toegepast. Het doel van deze rapportage is het geven van een samenvatting van de resultaten van het onderzoek. Op basis van de conclusies van het onderzoek wordt een advies gegeven ten aanzien van de hoogte van de maatgevende afvoeren van Rijn en Maas en de bijbehorende golfvormen

Na daling van de waterstand te Maastricht door geringe Maasafvoer werd er op verzoek van Hoofdingenieur Mulder de afvoer van de Maas te Eijsden gemeten. Gevonden werd toen 2,8 m3/sec. Deze hoeveelheid was aanzienlijk geringer dan hetgeen van Belgische zijde werd opgegeven. Voorts werd medegedeeld, dat door de voedingsduiker 8 à 8.1 m3/sec werd onttrokken aan de Maas voor voeding van de Zuidwillemsvaart. Deze bedragen schenen niet met elkander te rijmen en daarin werd aanleiding gevonden om een onderzoek in te stellen naar alle toe- en afvoeren naar en van de Maas rondom Maastricht. De gemeten debiet van de voedingsduiker bleek 25% meer te bedragen dan de genoemde hoeveelheid. Uit verdere metingen aan de voedingsduiker bleek de werkelijke capaciteit 27% groter te zijn dan de opgegeven capaciteit. In plaats van 8 à 8,5 m3/sec zou de voedingsduiker normaal 11 m3/sec toevoeren aan de Zuidwillemsvaart.