· · · Repository Hydraulic Engineering Reports

Verslag van de rede voor de Zeeuwse Wateschapsbond, overzicht van de toepassing van beton bij waterkeringen. Beschrijving van de Muraltmuur en de Muraltglooiing zoals toegepast in Zeeland.

Uiteenzetting voor de CUR over de resultaten van de werkgroepen A27 en A28 over onderhoud van oevers en waterkeringen. Opzet van een methodiek voor systematisch en rationeel onderhoud van dijken.

Bundelt alle aspecten over waterspanningen, zoals die in de laatste decennia zijn ontwikkeld en in vigerende leidraden en voorschriften voor dijkbeheer en –ontwerp zijn genoemd. Voor verschillende typen dijkprofiel zijn concrete situaties in detail uitgewerkt. In dit rapport is in het bijzonder ingegaan op de praktische toepassing bij toetsen en ontwerpen. Een waterkering wordt echter mede gekarakteriseerd door discontinuïteiten, zoals scherpe variatie in de geologie, constructieovergangen en kruisingen (leidingen e.d.).

Dit Technisch Rapport is geheel gericht op de waterkerende functie en beoogt een bundeling te zijn van de geotechnische aspecten van waterkerende grondconstructies. Andere functies zoals wonen, verkeer, landbouw etc. komen derhalve uitsluitend ter sprake, voor zover er een wisselwerking is met de waterkerende functie. Nieuwe ontwikkelingen op het gebied van onderzoek, rekentechnieken en normeringen, zijn voor grondconstructies volop aanwezig, wat de afgelopen decennia heeft geleid tot vele verschillende publicaties. Hiernaar wordt op relevante plaatsen in dit rapport verwezen. De geotechnische aspecten worden in ieder geval zover behandeld als nodig is voor het toepassen van de diverse rekenmethoden. Voor achtergronden wordt verwezen naar publicaties die dieper op de materie ingaan. Aspecten die gerelateerd zijn aan grondconstructies, maar niet specifiek geotechnisch zijn (bijvoorbeeld belastingen op grondconstructies), worden samengevat weergegeven, waarbij indien van toepassing verwijzingen naar achtergrondpublicaties zijn opgenomen. Het Technisch Rapport is bestemd voor iedereen die beroepsmatig met waterkeren bezig is en dient als een hulpmiddel bij het volgen of begeleiden van het technisch ontwerp, als hulpmiddel bij het toetsen en het levert informatie voor beheer en onderhoud. Het Technisch Rapport is bedoeld voor primaire waterkeringen. In hoofdlijnen is dit rapport echter ook bruikbaar voor secundaire waterkeringen en boezemkaden. Hierbij moet echter bedacht worden dat de veiligheidsfilosofie en het veiligheidsniveau kan afwijken en dat de hydraulische belasting voor secundaire waterkeringen en boezemkaden een duidelijk ander karakter heeft.

De redenen voor het uitvoeren van het onderzoek zijn gelegen in het feit dat voor de beoordeling van de kwaliteit van klei altijd is uitgegaan van de kennis en ervaring uit het verleden. Dit betekent dat vooral gekeken werd naar de samenstelling van de lutum- en zandfracties. Bij vergelijking van de eisen die daarvoor door verschillende beheerders werden gehanteerd, kwamen echter grote verschillen aan het licht. Daarnaast speelde steeds vaker de vraag in hoeverre niet-natuurlijk afgezette kleisoorten, zoals Euroklei en tarragrond, gebruikt kunnen worden voor de dijkenbouw. Het onderhavige rapport is een Technisch Rapport waarin de resultaten van verschillende onderzoeken zijn samengebracht en één en ander in een logische context is geplaatst. Het doel van het rapport is inzicht te geven in de eigenschappen van klei die voor de dijkbouw van belang zijn en richting te geven in een eenduidige beoordeling van klei. Op grond van de te vervullen functies en de materiaaleigenschappen zijn eisen afgeleid en worden aanbevelingen gedaan voor het gebruik van klei in dijken. Het rapport is primair opgesteld voor de direct betrokken technici bij het ontwerpen en het beheren van dijken. Daarnaast is getracht ook voor de geïnteresseerde niet-technici inzicht en informatie te geven over de problematiek rond het toepassen van klei in dijken.

In dit rapport is de kennis gebundeld die is opgedaan bij het onderzoek naar de toepassing van kistdammen en diepwanden in waterkeringen. Het beschrijft onder meer een methode om een dergelijk kunstwerk te ontwerpen en/of te toetsen op een vooraf vastgesteld betrouwbaarheidsnivo. In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de functies van dijken in het algemeen en op de functies die een kistdam of diepwand in een waterkering kan vervullen. In hoofdstuk 3 wordt inzicht gegeven in de verschillende krachten, belastingen en bezwijkmechanismen op een kistdam of diepwand in een dijk. Verder worden de effecten van de constructie op de mechanismen van de dijk in beschouwing genomen. In hoofdstuk 4 worden alvorens de mogelijke aanpak voor de bepaling van de veiligheidsnorm en de veiligheidsfactoren te beschrijven, de veiligheidsnormen volgens de vigerende normen en leidraden in beeld gebracht. Tevens worden de tekortkomingen van deze vigerende normen ten opzichte van de gewenste benadering geïnventariseerd. In hoofdstuk 5 wordt een overzicht gegeven van de bestaande rekenmodellen die toepasbaar zijn voor de berekening van een kistdam of diepwand in een waterkering. In het vervolg van dit hoofdstuk wordt een uiteenzetting gegeven van de problemen die bij de modellering en berekening kunnen rijzen en de (on)mogelijkheden die er zijn om deze op te lossen. In hoofdstuk 6 wordt een opsomming gegeven van de voor het ontwerp en/of toetsing benodigde parameters. In hoofdstuk 7 wordt aangegeven welke aspecten, randvoorwaarden vormen voor de keuze en het ontwerp van een kistdam- of diepwandconstructie. In hoofdstuk 8 wordt vervolgens een ontwerpprocedure voorgesteld in de vorm van een stappenplan. De grote lijn van de berekening en een aantal aandachtspunten bij de schematisering worden eerst gegeven waarna per methode (klassiek, deterministisch en probabilistisch) een berekeningsstrategie/stappenplan volgt. In hoofdstuk 9 zijn een aantal specifieke detailleringsaspecten van kistdammen en diepwanden als dijkversterking nader toegelicht. In hoofdstuk 10 worden aanwijzingen gegeven voor de uitvoering van kistdammen of diepwanden in dijken. In hoofdstuk 11 tenslotte zijn enkele aspecten van beheer en onderhoud opgenomen.

Achtergrondrapport bij de Leidraad Zee- en Meedijken van 1999

De doelstelling van dit rapport is daarom: Duidelijkheid verstrekken over de erosiebestendigheid van grasland als dijkbekleding onder hydraulische belasting, aanbevelingen doen voor het maken van de afweging tussen grasland of een harde dijkbekleding, het efficiënt beheren van een grasbekleding, voor het toetsen van een bestaande grasbekleding op veiligheid en voor mogelijke verbeteringen van de samenstelling en sterkte na een onvoldoende toetsresultaat. In het rapport ligt de nadruk op de erosiebestendigheid van grasland als dijkbekleding, dat wil zeggen op de vraag of deze sterk genoeg is bij normale en extreme belastingen. Voor het maken van een goede beoordeling zijn schademodellen (c.q. gedragsmodellen) nodig, in dit geval voor de grasmat als zelfstandig element. Hierin staan de relaties tussen grondsoort, taludhelling, vegetatie, beheer, doorworteling en sterkte centraal. Schademodellen voor afschuiving van steile (binnen)taluds door ondiepe afschuiving bij overslaand water vallen buiten de reikwijdte van dit rapport. Hetzelfde geldt voor schademodellen voor de grasmat als deel van de waterkering bij een inundatierisico-benadering (waarbij ook de reststerkte van de klei onder de zode een rol speelt).

Nota beleid ten aanzien van de bescherming van Nederland tegen overstromen; benodigde sterkte van dijken en waterkeringen (inclusief de zandige duinen kust). Algemeen veiligheidsbeleid. Kans op overstromingen. Noodmaatregelen, rampenbeheersing

Berekeningsmethoden voor waterspanningen onder asfaltbkeledingen van dijken en waterkeringen, bewerkte voordracht t.b.v. de VBW. Aandacht voor overdrukken en uplift van een ondoorlatende asfaltbekleding.

De Leidraad Zee- en Meerdijken behandelt het dimensioneren van waterkeringen volgens de huidige veiligheidsbenadering gebaseerd op de gedachten van de Deltacommissie, waarbij de nieuwste inzichten op het gebied van de geotechniek en de constructieve waterbouwkunde zijn verwerkt. Dit geldt onder meer voor de berekening van golfoploop en -overslag en de bepaling van overslagdebieten. Daarbij is de oude 2%-golfoploopeis vervangen door kritieke overslagdebieten. Daarnaast zijn nieuwe inzichten verwerkt ten aanzien van het geotechnisch dimensioneren van de waterkeringen en de omgang met objecten in de waterkering. Voor de dimensionering wordt zoveel mogelijk aangesloten bij de eerder verschenen leidraden voor het ontwerpen van rivierdijken en andere waterkeringen. De Leidraad Zee- en Meerdijken is nadrukkelijk afgestemd op het rapport Grondslagen voor Waterkeren (1998).

Om een regelmatig geactualiseerd beeld te krijgen van de veiligheid tegen overstromen als gevolg van hoog buitenwater en om die veiligheid tegen overstromen in de toekomst te kunnen waarborgen is in artikel 9 van de Wet [1]opgenomen dat vijfjaarlijks verslag wordt gedaan over de algemene waterstaatkundige toestand van de primaire waterkeringen. Om een landelijk eenduidige beeld van de actuele toestand te verkrijgen is in dit voorschrift aangegeven hoe te handelen bij het toetsen op veiligheid en door wie. Hierbij is dit voorschrift een uniforme maatstaf voor de beoordeling van de kwaliteit van de keringen die dienen ter bescherming tegen overstroming van het dijkringgebied als geheel. Verder worden in dit voorschrift algemene richtlijnen gegeven voor de rapportage van de toetsresultaten.

De 'handreiking ruimtelijk ontwerpen' beschrijft het ontwerpproces dat al begint in de visie-ontwikkeling. Daar is een vormgever bij nodig. Die moet goed weten welke veiligheidseisen, LNC-eisen en andere maatschappelijke eisen er aan een dijktraject gesteld worden. Omgekeerd moet de opdrachtgever bij het kiezen van een architect goed weten wat voor vlees hij in de kuip heeft, is het een 'Ruisdael' of een 'Picasso'.

In deze handreiking wordt een aantal overwegingen gegeven voor de inhoudsopgave van een Visie-ontwikkeling. Daarnaast wordt in een voorbeeld de Visie-ontwikkeling nader uitgewerkt. Op basis van deze notitie kan een discussie gevoerd worden over de wenselijkheid en de inhoud van een Visie-ontwikkeling in het planproces van de dijkversterking. Dit is geen praktische handreiking, waarin het opstellen van een Visie-ontwikkeling van a tot z omschreven is. De handreiking begint met een algemene probleemstelling en omschrijving van de Visieontwikkeling. Door het aanduiden welke uitspraken in een Visie-ontwikkeling horen, wordt een aanzet voor de inhoudsopgave gegeven. Vervolgens wordt dat middels een voorbeelduitwerking (zuidelijke Lekdijk tussen Nieuwpoort en Vianen) uitgewerkt. Op basis van een gemeenschappelijk terreinbezoek door een aantal bij de dijkversterking betrokken partijen, een korte verkenning van beschikbare gegevens en een eerste verkenning van de ingreep zijn een aantal relevante zaken genoteerd op kaarten.

De kruinhoogte van de dijk wordt verkregen door bij de genoemde maatgevende waterstand, een waakhoogte (inclusief de golfoploop) op te tellen. De kruinhoogte van de dijk is echter slechts een van de kenmerkende grootheden van een dijkprofiel. De overige grootheden worden bepaald op grond van eisen met betrekking tot de stabiliteit, de aanleg, het onderhoud en het gebruik van de dijk. De kans op het overschrijden van de maatgevende waterstand kan niet zonder meer worden gelijkgesteld aan dekans op inundatie. Afhankelijk van de omstandigheden kan er middels de waakhoogte een grotere of kleinere reserve aanwezig zijn. Een ander punt is dat een waterkering op veel meer wijzen kan falen dan door overlopen of overs lag aIleen. Geconcludeerd kan dus worden dat bij de huidige ontwerpmethode de kans op inundatie in beginsel niet duidelijk vastligt. Voorts wordt opgemerkt dat in de huidige procedure de omvang van de schade onvoldoende tot zijn recht komt in de veiligheidsmarges die gehanteerd worden. Samenvattend kan worden gesteld dat de evenwichtigheid van het ontwerp op dit moment nog veel te wensen overlaat.

Nederlandse vertaling door dr. Jan Esdré uit 1778 van het oorspronkelijk latijnse proefschrift van Mr. Pieter van Bleiswyk uit 1745 (Universiteit van Leiden) "Specimen Physico Mathematicum inaugerale de Aggeribus". De vertaling is rijkelijk voorzien van uitleg en commentaar van Esdré. In dit proefschrift wordt voor het eerst een beschouwing gegeven over de stabiliteit van dijken en waterkeringen op basis van hydrostatische druk. De vertaling van Esdré had tot doel om dit werk ook toegankelijk te maken tot de praktische dijkenbouwers, die meestal geen latijn konden lezen.

Transcriptie uit 1920 van het manuscript van Andries Vierlingh uit 1579 over het ontwerp en de aanleg van dijken. Zijn werk is hoofdzakelijk uitgevoerd in West Brabant. De publicatie uit 1920 is later heruitgegeven door de VBKO (Vereniging van Waterbouwers).

Geschiedenis van de waterkeringen in de provincie Zeeland in vier delen (Noord Beveland, Schouwen-Duiveland-Tholen-St. Philipsland, Walcheren-Zuid Beveland, Zeeuws Vlaanderen). Bevat een gedetailleerde beschrijving van alle polders, inpolderingen, dijkwerken en afsluitwerken (uitgegeven tussen 1961-1973)

Addenda, errata en uitvoeringsrichtlijnen bij het Voorschrift Toetsen op Veiligheid (VTYV 2006).